Pantetyna może wspomóc leczenie łuszczycy – wyniki badań z Chin
Chińscy naukowcy odkryli, że pantetyna, popularny suplement będący pochodną witaminy B5, uspokaja nadmiernie aktywne komórki odpornościowe. U myszy zapobiegała rozwojowi łuszczycy, a w niewielkiej próbie klinicznej poprawiła wyniki leczenia u ludzi. To wczesny etap badań, ale pokazuje nieoczekiwany związek między cholesterolem a stanem zapalnym w chorobach autoimmunologicznych.
Komórki dendrytyczne i rola cholesterolu
Badacze skupili się na komórkach dendrytycznych, które w układzie odpornościowym pełnią funkcję koordynatorów. Wychwytują antygeny, czyli obce substancje, przedstawiają je limfocytom T i wysyłają sygnały chemiczne, które ściągają kolejne komórki odpornościowe i uruchamiają stan zapalny. Przy infekcjach jest to pożądane, ale gdy komórki te stają się nadaktywne, mogą podtrzymywać przewlekły stan zapalny, jak w łuszczycy.
U osób z łuszczycą i kilkoma innymi chorobami autoimmunologicznymi w komórkach dendrytycznych wykryto podwyższony poziom enzymów zwanych waninami. Gdy naukowcy go obniżyli, komórki stawały się mniej aktywne i słabiej pobudzały limfocyty T. Lek hamujący waniny zapobiegał też rozwojowi łuszczycy u myszy.
Okazało się, że waniny przekształcają pantetynę w witaminę B5. Gdy ich aktywność jest zbyt duża, wewnątrz komórek dendrytycznych ubywa pantetyny, rośnie produkcja cholesterolu, a komórki się nadmiernie pobudzają. Uzupełnienie pantetyny przerywało ten mechanizm. Warto dodać, że wysoki cholesterol we krwi jest uznanym czynnikiem ryzyka łuszczycy.
Badanie z udziałem pacjentów
Zespół sprawdził też, czy suplement pomaga ludziom. W badaniu wzięło udział 24 pacjentów z łuszczycą. Wszyscy stosowali maść z kalcypotrienem i betametazonem – kalcypotrien to pochodna witaminy D regulująca wzrost komórek skóry, a betametazon to kortykosteroid o działaniu przeciwzapalnym. Połowa uczestników dodatkowo przyjmowała tabletki z pantetyną.
Po 12 tygodniach osoby, które łączyły maść z pantetyną, miały wyraźniejszą poprawę objawów. Efekt był szczególnie widoczny u pacjentów z wysokim cholesterolem przed rozpoczęciem terapii.
Ważne zastrzeżenia
Autorzy podkreślają, że próba była bardzo mała i potrzebne są większe badania. Wyniki u ludzi nie dowodzą też, że poprawę wywołał ten sam mechanizm, który opisano w eksperymentach laboratoryjnych. Główna autorka badania, Wei-Na Zhang z State Key Laboratory of Biomedical Analysis w Pekinie, ujęła to tak: wyniki należy traktować jako dowód słuszności koncepcji, a nie bezpośrednie potwierdzenie mechanizmu.
Co to oznacza dla polskich pacjentów
Łuszczyca dotyczy także wielu osób w Polsce, a leczenie zwykle prowadzi dermatolog. Na razie nie ma podstaw, by sięgać po pantetynę na własną rękę zamiast zaleconej terapii. W badaniu suplement był jedynie dodatkiem do standardowego leczenia miejscowego, a jego skuteczność nie została jeszcze potwierdzona na większej grupie.
Pantetyna jest dostępna jako suplement diety, również w Europie, jednak to, że preparat jest łatwo dostępny, nie oznacza, że sprawdzi się w leczeniu łuszczycy. Osoby, które rozważają jej przyjmowanie, powinny wcześniej skonsultować się z lekarzem, zwłaszcza jeśli przyjmują leki na cholesterol. Odkrycie jest natomiast interesującym kierunkiem dla przyszłych badań, także nad innymi chorobami, w których rolę odgrywają komórki dendrytyczne.
Źródło: ScienceDaily – „Common supplement could help fight psoriasis, scientists discover”